Aileden gizli açılmak sizce doğru davranış mı olur ?

Merhaba sevgili danışan,

Yazdıklarınızdan ne kadar uzun zamandır kendinizi baskı altında, anlaşılmamış ve sıkışmış hissettiğinizi görebiliyorum Bir yandan kendi hayatınızı istediğiniz gibi yaşamak, kendinizi ifade edebilmek istiyorsunuz; diğer yandan bunu yaptığınızda ailenizin tepkisiyle karşılaşmaktan korkuyorsunuz. Sanki kendi isteklerinizi yaşayabilmekle kendinizi güvende hissedebilmek arasında bir seçim yapmak zorunda kalmışsınız gibi…

İsterseniz anlattıklarınızı biraz birlikte ele alalım. Öncelikle kapanma öykünüzden başlamak istiyorum. Henüz 9 yaşındayken kapanmışsınız. O yaşlarda insanın kendi isteklerini, kimliğini ve hayata dair tercihlerini keşfetmesine daha çok zamanı varken sizin böyle bir kararla karşı karşıya kalmanız sizi oldukça etkilemiş gibi. Üstelik yıllar boyunca yalnızca giyiminiz üzerinden değil, davranışlarınız ve tercihleriniz üzerinden de eleştirildiğinizi anlatıyorsunuz. Belki de zamanla ne yaparsanız yapın yanlış bir şey yapacakmışsınız, birilerinin tepkisini çekecekmişsiniz gibi hissetmeye başladınız. Sürekli kendinizi açıklamak, yanlış anlaşılmamak için çabalamak ve eleştirilme ihtimalini düşünmek insanı oldukça yorabilir.

Babanızın geçmişte size şiddet uyguladığını da anlatmışsınız. Bir çocuğun kendisini güvende hissetmesi gereken yerde korkuyla yaşaması, duygularını ve isteklerini ifade etmesini zorlaştırabilir. Ailenizin tepkilerinden bugün bile korkuyor olmanızın, geçmişte yaşadıklarınızdan bağımsız olmadığını düşünüyorum. Üstelik anlattıklarınızda yalnızca başınızı açmak ya da istediğiniz gibi giyinmek değil, duyulmak, anlaşılmak ve kendi kararlarınızı verebilmek isteği de var gibi görünüyor. Belki de uzun zamandır en çok ihtiyaç duyduğunuz şeylerden biri, kendinizi savunmak zorunda kalmadan olduğunuz gibi var olabilmekti.

Başınızı açmak istemeniz, saçlarınızı şekillendirmeye özenmeniz ve gençliğinizi kendi istediğiniz gibi yaşama arzunuz sizin için oldukça anlamlı görünüyor, aslında bunlar oldukça doğal ihtiyaçlar. Ama bir yandan, bunları isterken bir yandan da ailenizin tepkilerinden korkuyorsunuz. Bu iki duygunun aynı anda var olması zorlayıcı olabilir. Hem kendi hayatınızı yaşamak istemeniz hem de korkmanız mümkün. Korkuyor olmanız, kendi isteklerinizden vazgeçmeniz gerektiği anlamına gelmediği gibi, özgür olmak istemeniz de kendinizi hemen bir karar vermek zorunda hissetmeniz gerektiği anlamına gelmiyor. Belki bu kararınızı ailenizle paylaşmak ya da onlarla bu konuyu konuşmak şu an sizin için oldukça zorlayıcı olabilir. Kendinizi hazır hissetmediğiniz bir konuşmayı yapmak zorunda değilsiniz. Eğer kendinizi yakın hissettiğiniz, güvendiğiniz ve yanında yargılanmadan kendiniz olabildiğiniz biri varsa, öncelikle onunla yaşadıklarınızı ve hissettiklerinizi paylaşmak size iyi gelebilir. Böylece bu süreci tek başınıza taşımak zorunda kalmaz, kendinizi daha güvende hissedeceğiniz seçenekleri birlikte düşünebilirsiniz. Özellikle ailenizin tepkilerinden ve geçmişte yaşadığınız şiddetin tekrarlanmasından korkuyorsanız, herhangi bir adım atmadan önce güvenliğinizi ve ihtiyaç duyduğunuzda kimden destek alabileceğinizi düşünmeniz önemli.

İş yerinde başınızı açıp evde kapalı kalma düşüncenizi de bu açıdan anlıyorum. Belki bu, kendinize ait bir alan yaratabilmenin ve uzun zamandır özlediğiniz özgürlüğü biraz olsun deneyimleyebilmenin bir yolu gibi geliyor. Ancak babanızın geçmişteki şiddetini düşündüğümüzde, ailenizin bunu öğrenmesi hâlinde kendinizi nasıl koruyabileceğinizi de göz önünde bulundurmak gerekiyor. Şu an böyle bir adım atıp atmamanızdan önce, kendinizi fiziksel olarak güvende hissedip hissetmediğinizi ve olası bir tepki karşısında destek alabileceğiniz birinin olup olmadığını düşünmeniz önemli. Eğer şiddet görme ihtimaliniz varsa bunu tek başınıza göğüslemek zorunda değilsiniz. Eğer şiddet hâlâ devam ediyorsa, bu durumu tek başınıza taşımak zorunda olmadığınızı bilmenizi isterim. Kendinizi güvende hissetmeniz çok önemli. Böyle bir durum yaşıyorsanız güvendiğiniz birinden veya ilgili destek kaynaklarından yardım almanız, kendinizi koruyabilmeniz açısından önemli bir adım olabilir.

Bir noktayı da özellikle vurgulamak isterim: Kendi hayatınızı yaşamak için evlenmeyi beklemek zorunda hissetmeniz, özgürlüğünüzün başkalarının kararlarına bağlı olduğu duygusunu daha da güçlendiriyor olabilir. Oysa kendi isteklerinizi keşfetmeniz ve kendi hayatınız üzerinde söz sahibi olmak istemeniz oldukça anlaşılır. Belki şu an hemen bir karar vermekten ziyade, bugüne kadar ailenizin beklentileri arasında geri planda kalmış kendi sesinizi duymaya başlayabilirsiniz.

Size bir soru sormak isterim: Ailenizin sizi yargılamayacağından, size kızmayacağından ve size zarar vermeyeceğinden emin olsaydınız, kendi hayatınızla ilgili nasıl bir seçim yapmak isterdiniz? Bu soruya vereceğiniz yanıtı hemen hayata geçirmek zorunda değilsiniz. Belki öncelikle kendi isteğinizin ne olduğunu, korkunuzdan ve başkalarının beklentilerinden ayrı olarak anlayabilmek önemlidir.

Son olarak, 23 yaşında bir yetişkin olarak kendi hayatınızla ilgili kararları verme ve kendi tercihlerinizi keşfetme hakkınız olduğunu da hatırlatmak isterim. Ailenizin düşünceleri ve beklentileri sizin için önemli olabilir; ancak bu, kendi isteklerinizin ve ihtiyaçlarınızın önemsiz olduğu anlamına gelmez. Kendi hayatınızla ilgili kararlar alabilmeniz, bunu yaparken kendinizi güvende hissetmeniz ve kendi seçimlerinizi korku duymadan değerlendirebilmeniz de önemli. Bunun için hemen bir adım atmak zorunda değilsiniz; kendinize zaman tanıyarak, sizin için güvenli ve sürdürülebilir bir yol belirleyebilirsiniz.

Yaşadıklarınızı tek başınıza taşımak zorunda değilsiniz. İhtiyaç duyarsanız bir psikologtan destek almak, hem geçmişte yaşadıklarınızın üzerinizdeki etkilerini anlamlandırmanıza hem de kendinizi güvende tutarak kendi kararlarınızı verebileceğiniz bir yol oluşturmanıza yardımcı olabilir.

Tekrardan destek olabileceğim bir konu olursa bana her zaman ulaşabilirsiniz.

Sevgiyle Kalın

Psikolog Ecem Bakıner