Aklıma Geçmişte yaşamış olduğum olaylar geliyor

Merhaba.

Okul yıllarınızda maruz kaldığınızı belirttiğiniz zorbalığın üzerinden zaman geçmesine rağmen etkilerinin bugün hâlâ sürüyor olması oldukça anlaşılır bir durumdur. Zorbalık, özellikle kişinin kendisine yönelik beden bütünlüğünü tehdit edecek noktada olduğunda, yalnızca o an yaşanan bir olay olmaktan çıkabilir ve kişinin kendilik algısını, güven duygusunu ve dünyayı algılama biçimini süreç olarak etkileyebilir. Bu nedenle “geçmişte kaldı” düşüncesi kişiyi rahatlatmaya yetmez. Zihin ve beden, o anki deneyimleri tamamlanmamış (özellikle kendinizi o an için savunmasız hissediyorsanız) bir tehdit olarak hatırlamaya devam edebilir.

Son zamanlarda anıların aklınıza gelmesini iki temel şekilde düşünebiliriz. İlki, o zamandan bu zamana geliştirdiğiniz kendilik algınızın( bugün kendinizi nasıl gördüğünüz) o zamanları anlamlandırmaya ve deneyimleri “nasıl olabilirdi”ye çevirmeye çalışıyor olmasıdır (çünkü belirsizlik herkes için bir noktada rahatsız edici bir tehdit gibidir). İkinci düşünebileceğimiz nokta ise, özellikle benzer bir duygu, ortam ya da tetikleyici ortaya çıktığında geçmiş sahnelerin zihinde yeniden canlanabilmesidir. Bu da o anıyı yeniden yaşıyormuş gibi etkilenmenize/hissetmenize yol açabilir.

Burada önemli noktalardan biri, bu düşünceler geldiğinde onlarla mücadele etmeye çalışmanın sağlıklı yollarının neler olduğunu düşünmektir. “Aklıma gelmesin”, “geçmiş geçmişte kaldı” gibi düşünceler genelde ilk akla gelenler olsa da kısa vadede durumu geçiştirmeyi sağlar. Bunun yerine, bunun bir anı olduğunu ve şu anda güvende olduğunuzu kendinize hatırlatmanız duygu düzenlemenize yardımcı olacaktır.

Ayrıca etki devam ettiğinde ya da başladığında bulunduğunuz ortama dikkatinizi yönlendirmek, gördüğünüz üç şeyi saymak, ayağınızın yere temasını hissetmek gibi uygulanabilir yöntemler zihni “şimdi ve burada”ya geri getirir. Bu da geçmişten gelen görüntünün yoğunluğunu azaltabilir.

Aynı zamanda belirtmeseniz de eklemek istediğim bir nokta var; bunun üzerine düşünmenizi istiyorum. Bu gibi deneyimlere sahip kişiler zamanla içselleştirebilecekleri olumsuz inançlar oluşturabilirler. “Ben zayıfım”, “İnsanlar bana zarar verir”, “Kendimi koruyamam” gibi fark edilmeden taşınan düşünceler, anıların canlı kalmasına neden olabilir. Bu düşünceleri fark edip daha gerçekçi ve şefkatli alternatifler geliştirmek iyileştirici bir adımdır.

Eğer anılar sıklaşıyor, yoğun duygular yaratıyor, uykunuzu, günlük işlevselliğinizi ya da ilişkilerinizi etkiliyorsa, travma odaklı psikolojik destek almak oldukça faydalı olabilir. Bu tür deneyimler konuşulup işlendiğinde etkisi belirgin şekilde azalabilir. Bu durum kalıcı olmak zorunda değildir.

Paylaşmış olmanız bile sorun olarak gördüğünüz şeyi çözme yönünde atılmış önemli bir adımdır. Bugün o kişi değilsiniz; kaynaklarınız, farkındalığınız ve seçim alanınız daha geniş.

İsterseniz bu anılar en çok hangi zamanlarda ya da hangi duygularla birlikte geliyor, bunu fark etmekle başlayabilirsiniz. Bu da süreci anlamlandırmanızı kolaylaştırır. Sormak istediğiniz başka bir konu olursa burada olduğumu bilmenizi isterim.