Eşimin davranışları ne demek oluyor?

Merhaba sevgili danışan, paylaştıklarınız uzun süredir sizi yoran ve ilişki içinde kendinizi giderek küçülmüş hissetmenize neden olan bir sürece işaret ediyor. Anlattığınız tabloda, çoğu zaman iyi niyetle başlayan ancak zamanla rollerin yer değiştirdiği, eşler arasındaki yetişkin–yetişkin ilişkisinin zedelendiği bir dinamik görülüyor. Eşinizin “yardım ediyorum” düşüncesiyle sınırları aşan, sizi yönlendiren ve kararlarınıza sıkça müdahale eden tutumu, zamanla kontrol edici bir ilişki biçimine dönüşmüş olabilir.

Bu tür ilişkilerde kişi farkında olmadan çocuk rolüne itilmiş hisseder; kendi yeterliliğini, karar alma becerisini ve değerini sorgulamaya başlar. Sizde oluşan “kendimi bilmiyorum, işe yaramıyorum” düşünceleri çoğu zaman sizin yetersizliğinizden değil, ilişki içinde daralan kişisel alanınızdan kaynaklanır. Özellikle psikolojik ilaç kullanımı gibi hassas dönemlerde destek çok kıymetlidir; ancak destek, yönlendirme ve kontrolle karıştığında ilişki içindeki denge bozulur.

Bu noktada odaklanılması gereken temel alan, sizin yeniden özne olabildiğiniz alanları fark etmeniz ve genişletmenizdir. Bunun için öncelikle, eşinizin daha az karıştığı ve sizin kendinizi biraz daha yeterli hissettiğiniz küçük anlarıhatırlamaya çalışın. Bu anlar, ilişkinizde farklı bir denge kurulabildiğini ve bunun mümkün olduğunu gösterir.

Günlük hayatta uygulayabileceğiniz küçük bir egzersiz olarak şunu deneyebilirsiniz: Her gün yalnızca tek bir basit konuda (günlük plan, alışveriş, kişisel bir karar gibi) eşinize danışmadan karar alın. Buradaki amaç tartışma çıkarmak değil, kendi karar verme becerinizi yeniden hissetmektir. Ardından kendinize şu soruları sorun:

“Bu kararı alırken ne hissettim?”

“Gerçekten zor muydu, yoksa alışık olmadığım için mi zor geldi?”

İletişimde ise savunmaya geçmek yerine sınırları net ama sakin bir dille ifade etmek önemlidir. Eşiniz müdahale ettiğinde şu ifadeyi kullanmayı deneyebilirsiniz:

“Bunu kendi başıma denememe izin vermeni istiyorum. Desteğine ihtiyacım olursa sana söylerim.”

Bu yaklaşım hem sınır koyar hem de ilişkiyi güç savaşına sokmadan ilerlemeyi sağlar.

Unutmayın; sağlıklı bir evlilikte yardım, karşı tarafın yerine geçmek değil, onun yanında durabilmektir. Sizin yaşadığınız bu yorgunluk bir zayıflık değil, uzun süredir duyulmayan ve alanı daralan bir benliğin doğal tepkisidir. Bireysel destek almak, kendinizi yeniden güçlü ve yeterli hissetmenize yardımcı olabilir; gerekirse çift olarak bir aile danışmanına başvurmak da bu ilişki döngüsünü daha sağlıklı bir zeminde ele almanızı sağlar.

Yalnız değilsiniz ve bu süreç yeniden dengelenebilir.

Psikolog Lara Yelda Aktaş