İlişkimde hep aynı sorunları yaşıyorum

Merhaba sevgili danışan,

Aynı sorunu tekrar tekrar yaşıyorsanız bu genelde “tek bir tartışma” meselesi değil, ilişki dinamiği meselesidir. Yani sorun olay değil, olayların nasıl işlendiğidir.

Sizin ilişkinizde görünen temel tema şu: Güvensizlik -Suçlama- Savunma- Tartışma- Geçici barış- Tekrar güvensizlik. Bu bir döngü. Döngüler kendiliğinden kırılmaz.

Önce şunu anlamak önemli: Güven eksikliği çoğu zaman “kanıt” eksikliğinden değil, “içsel kaygıdan” beslenir. Eğer partneriniz sürekli sizden bir şey sakladığınızı düşünüyorsa, bu genellikle onun iç dünyasındaki güvensizlikle ilgilidir. Ama sizin tepkileriniz de bu döngüyü besliyor olabilir.

Güven cam gibidir derler ama aslında daha çok kas gibidir. Çalıştırılmazsa zayıflar, zorlanırsa güçlenir. Ama sürekli test edilirse yorulur.

Sürekli “bana inanmıyor” dediğiniz noktada şu sorular önemli:

Gerçekten şeffaf mısınız?

Yoksa “nasıl olsa yanlış anlayacak” diye bazı şeyleri paylaşmaktan kaçınıyor musunuz?

Tartışma çıktığında savunmaya mı geçiyorsunuz yoksa açıklamaya mı?

Çünkü güvensizlik yaşayan biri, en küçük savunma tonunu bile “suçluluk” olarak algılayabilir.

Sağlıklı ilişkide üç temel sütun vardır:

Güven

Saygı

Duygusal güvenlik

Güven; kontrolle değil, tutarlılıkla oluşur.

Saygı; korkutarak değil, sınır koyarak oluşur.

Duygusal güvenlik; yargılanmadan konuşabilme alanıdır.

Eğer partneriniz sürekli şüphe duyuyor ve sizi sorguluyorsa, burada iki ihtimal vardır:

Onun geçmiş deneyimleri tetikleniyor olabilir. (Aldatılma, terk edilme, değersizlik vb.)

İlişkide net sınırlar ve güven inşa edici davranışlar yeterince oturmamış olabilir.

Sürekli suçlanan kişi zamanla ya yorulur ya da gerçekten bir şey saklamaya başlar. Çünkü insan sürekli sorgulandığı yerde kendini güvende hissetmez. Sizin yaşadığınız ayrılıp barışmalar da aslında bu döngünün parçası. Ayrılık bir çözüm değil, geçici bir “duygusal mola”. Ama sorun çözülmediği için geri dönünce tekrar başlıyor.

Güven konuşması yapın, savunma konuşması değil. Şöyle bir dil deneyin: “Bana güvenmediğini hissettiğimde kendimi değersiz hissediyorum. Sana güven vermek istiyorum ama sürekli sorgulanmak beni yoruyor. Bunu birlikte çözebilir miyiz?” Bu cümle suçlama değil, duygu ifadesidir.

Şeffaflık sınırlarını netleştirin. Şeffaflık demek her an konum atmak, her mesajı göstermek değildir. Ama ilişkide güven problemi varsa bir süreliğine ekstra açıklık iyi gelebilir. Burada önemli olan gönüllülük. Zorla değil.

Tartışma kuralları belirleyin.

Bağırma yok.

Geçmiş dosyaları açmak yok.

Aşağılama yok.

“Sen zaten hep böylesin” cümlesi yok. Tartışma şekli değişmezse içerik değişmez.

Sınır koymayı öğrenin. Güvensizlik anlayışla karşılanabilir ama sürekli suçlama kabul edilemez. Şunu söyleyebilmelisiniz: “Eğer bana güvenmiyorsan bunu konuşabiliriz. Ama sürekli beni suçlamanı kabul etmiyorum.” Sevgi, tahammül etmek değildir. Sevgi, güvenli alan yaratmaktır.

Şimdi önemli bir noktaya değinmek istiyorum. 2006 doğumlusunuz. Çok gençsiniz. Bu yaşlarda ilişkiler genellikle yoğun duygularla yaşanır ama sağlıklı ilişki dinamikleri henüz oturmamış olabilir. Bu kötü bir şey değil; öğrenme süreci. Ama kendinize şunu sorun. Bu ilişki beni büyütüyor mu, yoksa sürekli tüketiyor mu? Çünkü seviyoruz demek yetmez. Güven olmadan sevgi huzur getirmez. Sürekli şüphe olan yerde kalp yorulur.

Güvensizlik, evin içine bırakılmış bir duman gibidir. Başta azdır, idare edilir. Ama havalandırılmazsa tüm evi kaplar. Siz şu an o dumanın içinde nefes almaya çalışıyorsunuz.

Eğer partneriniz bu konuda gerçekten değişmek istiyorsa, bireysel olarak kendi güvensizliği üzerine çalışması gerekir. Sadece siz çabalarsanız denge bozulur.

Eğer tartışmalar çok yoğun, kontrol edici davranışlar varsa, bu duygusal şiddete de dönüşebilir. Bu noktayı hafife almamak gerekir.

Şunları yapabilirsiniz:

Önce sakin bir zamanda bu konuyu konuşun.

Net sınırlar koyun.

Güven inşası için somut adımlar belirleyin.

Bir süre gözlem yapın: Davranış değişiyor mu?

Eğer sürekli aynı yere dönüyorsanız, bir çift terapistine başvurmanız çok faydalı olur. İlişki döngülerini profesyonel destekle kırmak daha kolaydır. Sizde yoğun kaygı, değersizlik, tükenmişlik oluşuyorsa bir psikologla bireysel çalışmanız da çok iyi olur. Çünkü bazen mesele partner değil, bizim ilişki içinde kendimizi konumlandırma biçimimizdir.

Gerekirse bir psikiyatri değerlendirmesi de (özellikle yoğun anksiyete, uykusuzluk, çarpıntı varsa) destekleyici olabilir.

Unutmayın: Sağlıklı ilişki, sürekli kanıt sunmak zorunda olduğunuz yer değildir. Sağlıklı ilişki, kendiniz olabildiğiniz yerdir.

Umarım cevabım faydalı olmuştur. Değerlendirilmesini istediğiniz farklı bir soru veya aklınıza takılanları sorabilirsiniz. Kendinize iyi bakmanız dileğiyle.

Sevgiler,

Psikolog Betül Canbel