Stres kaygı bozukluğu korku

Merhabalar,

Yazdıklarınızı dikkatle okudum. Satırlarınızdaki endişe ve geleceğe yönelik hissettiğiniz kaygıyı çok net bir şekilde hissettim. Aslında deprem gibi güvenlik algımızı temelden sarsan bir olay sonrası güvenliğimizden endişe etmemiz çok anlaşılır bir duygudur. Bastığımız yerden emin olmak isteriz. Kendimizi en güvende hissetmemiz gereken evimizin güvenli olduğundan emin olmak isteriz. Bu noktada güven duygumuz zedelendiyse, vücudumuz sürekli alarma geçebilir; beynimiz tehlikeden korunmak için bizi tetikte tutmak ister. Sizin de anlattıklarınızdan, hem zihnen hem de bedenen bu yoğun alarm halinin tasvirini görüyorum. Ne kadar yorucu olduğunu tahmin edebiliyorum. Şimdi içinde bulunduğunuz duruma daha yakından bakalım ve neler yapabilirsiniz, üzerine konuşalım.

Sevgili danışan yaşadığınız şey aslında birçok kişinin deprem sonrasında deneyimlediği doğal bir stres tepkisi. Vücudunuz ve zihniniz tehlike geçti mi emin olamıyor, bu yüzden sizi tetikte tutmaya çalışıyor. Korku, uyku problemleri, yalnız kalamama gibi durumlar bu sistemin aşırı aktif hale gelmesinden kaynaklanıyor. Yani bedeniniz şu anda sizi korumaya çalışıyor ama biraz fazla çalışıyor diyebiliriz. Bu noktada yapmanız gereken bu sistemi sakinleştirmek ve yeniden güvende hissetmenizi sağlamak olacak.

Bu noktada ilk olarak duygularınızı bastırmamanızı ve güvenli ifade etme yollarına başvurmanızı isteyeceğim. İçinizdeki bu huzursuzluğun kaynağını bastırmaktansa biraz anlamaya, onunla kalmaya çalışmak iyi gelebilir. Yani bu korkunun ve huzursuzluğun “anlamsız” olmadığını; bir şeyler anlatmaya çalıştığını fark etmek. Bu "Depremden sonra vücudum bana ne anlatmak istiyor?” temalı duygularınızı açıkça ifade ettiğiniz bir yazma terapisi olabilir. Hislerinizi yargılamadan dinleyecek güvenilir bir dost olabilir. Duygular yaşandığında ve paylaşıldığında iyileştiricidir.

İkinci olarak yavaş yavaş güvenli alan maruziyetinde bulunmanızı isteyeceğim. İlk olarak evin belli bir odasında kısa süre yalnız kalma çalışması yaparak başlayabilirsiniz ardından kalabalık ortamdan güvenli ortama kademeli geçiş yapabilirsiniz.

Tüm bu süreçlerde bedeninizi sakinleştirmeye yönelik ise diyafram nefesi ve topraklama tekniklerinden faydalanmanızı önereceğim. Bilişsel anlamda ise örneğin "ya deprem olursa" gibi bir düşünce aklınıza geldiğinde "Evet Türkiye bir deprem ülkesi ve bu benim kontrolümde olan bir şey değil. Şu anda evimde güvendeyim." gibi bir yeniden yapılandırma ile zihinsel dönüşümler yapmayı deneyebilirsiniz. Belirleyeceğiniz güven objesi veya kişi rahatlama noktasında yardımcı olabilir.

Eğer uyku düzensizliğiniz ve bedensel belirtileriniz yoğun seyredersa uzman desteği almaktan çekinmeyiniz.

Süreç boyunca yazmaya devam edebilirsiniz. Cevabımın faydalı olmasını umuyor, sağlıklı günler diliyorum.

Psikolog Fatma Gizem Bitgen